Πίσω στα Νέα
12 Νοεμβρίου 2026•George Christou•4 λεπτά ανάγνωσης

Πινακίδες, πρόστιμα 300 ευρώ και απαγορεύσεις: Γιατί οι προτάσεις για τα σκούτερ τιμωρούν το μέσο αντί για την απραξία

Πινακίδες, πρόστιμα 300 ευρώ και απαγορεύσεις: Γιατί οι προτάσεις για τα σκούτερ τιμωρούν το μέσο αντί για την απραξία

Τιμωρητική νομοθεσία που αστοχεί ως προς την πηγή του κινδύνου

Οι πέντε προτάσεις νόμου που εξετάζονται ενώπιον της Κοινοβουλευτικής Επιτροπής Μεταφορών σηματοδοτούν μια απότομη στροφή προς την αυστηρή καταστολή και τον αποκλεισμό της μικροκινητικότητας. Μπροστά στα καθημερινά προβλήματα στους δρόμους, προτείνονται η δημιουργία κρατικού μητρώου με πινακίδες εγγραφής, η αύξηση των εξώδικων προστίμων από 85 σε 300 ευρώ, η αύξηση του ορίου ηλικίας στα 17 έτη και η προσωρινή απαγόρευση κυκλοφορίας των πατινιών σε όσους δήμους δεν διαθέτουν τουλάχιστον δέκα συνεχόμενα χιλιόμετρα ποδηλατοδρόμων ή ζωνών 30 χιλιομέτρων.

Η προστασία των πεζών και η πρόληψη των τραυματισμών αποτελούν αδιαπραγμάτευτη προτεραιότητα. Ωστόσο, οι προτάσεις αυτές αποτυγχάνουν να διαχωρίσουν δύο εντελώς διαφορετικές πραγματικότητες: τα ιδιωτικής χρήσης, παράνομα τροποποιημένα πατίνια που αναπτύσσουν 50 και 60 χιλιόμετρα την ώρα, από τους εμπορικούς στόλους ενοικίασης. Η προσπάθεια εξορισμού της μικροκινητικότητας μέσω γραφειοκρατίας και εξοντωτικών προστίμων δεν κάνει τους δρόμους ασφαλέστερους. Απλώς τιμωρεί τις εναλλακτικές μετακινήσεις, αφήνοντας ανέγγιχτες τις πραγματικές εστίες κινδύνου.

Ο παραλογισμός και η δυσαναλογία των προστίμων των 300 ευρώ

Η αύξηση του εξώδικου προστίμου στα 300 ευρώ για ένα ελαφρύ ηλεκτρικό πατίνι δεκαπέντε κιλών στερείται κάθε λογικής και παραβιάζει θεμελιώδεις αρχές της φυσικής και της νομικής αναλογικότητας. Στο πλαίσιο του Safe System, οι κυρώσεις οφείλουν να αντανακλούν τον πραγματικό κίνδυνο που προκαλεί κάθε όχημα στους υπόλοιπους χρήστες του δρόμου. Ένα αυτοκίνητο δύο τόνων ή ένα βαρύ τζιπ πολλαπλασιάζει την κινητική ενέργεια και τον κίνδυνο θανάτου σε σύγκριση με ένα ελαφρύ πατίνι.

Εάν μια παράβαση με ηλεκτρικό πατίνι τιμωρείται με 300 ευρώ, τότε με την ίδια ακριβώς λογική τα πρόστιμα για τα ιδιωτικά αυτοκίνητα θα έπρεπε να είναι δεκαπλάσια. Η επιβολή δυσανάλογων προστίμων ποινικοποιεί δυσανάλογα ένα καθαρό μέσο αστικής μετακίνησης, την ώρα που η επικίνδυνη οδήγηση αυτοκινήτων ευθύνεται για τη συντριπτική πλειονότητα των θανατηφόρων και σοβαρών συγκρούσεων στην Κύπρο.

Ιδιωτικά πατίνια απέναντι στους εμπορικούς στόλους

Ένα σύγχρονο ρυθμιστικό πλαίσιο οφείλει να στοχεύει εκεί όπου γεννιέται το πρόβλημα. Η συντριπτική πλειονότητα των περιστατικών υπερβολικής ταχύτητας, παράνομων μετατροπών και χρήσης από ανηλίκους προέρχεται από ιδιωτικά ηλεκτρικά πατίνια που εισάγονται και πωλούνται χωρίς εργοστασιακούς περιοριστές.

Αντί η Αστυνομία να αναλώνεται σε επικίνδυνες καταδιώξεις στους δρόμους και το κράτος να σπαταλά πόρους σε γραφειοκρατικά μητρώα, η παρέμβαση πρέπει να γίνει στην αλυσίδα εφοδιασμού:

  1. Αυστηρός έλεγχος στα τελωνεία και στην αγορά: Απαγόρευση εισόδου και διάθεσης συσκευών που δεν φέρουν απαραβίαστο εργοστασιακό περιοριστή ταχύτητας στα 20 χιλιόμετρα την ώρα.
  2. Κυρώσεις για παράνομες μετατροπές: Αυστηρά διοικητικά και ποινικά πρόστιμα σε καταστήματα και εργαστήρια που αφαιρούν τους περιοριστές ισχύος.
  3. Στοχευμένοι έλεγχοι και ενημέρωση: Επιβολή του νόμου για τη χρήση από ανηλίκους και τη χρήση κράνους, σε συνδυασμό με συστηματική ενημέρωση γονέων και σχολείων.

Ευφυή Συστήματα Μεταφορών αντί για μεταλλικές πινακίδες

Η τοποθέτηση μεταλλικών πινακίδων εγγραφής σε ελαφρά ηλεκτρικά οχήματα δημιουργεί δυσανάλογο διοικητικό κόστος που έχει απορριφθεί από τις περισσότερες ευρωπαϊκές χώρες. Για τις εταιρείες ενοικίασης, η τάξη στους δρόμους δεν επιβάλλεται με λαμαρίνες, αλλά με την υποχρεωτική ενσωμάτωση Ευφυών Συστημάτων Μεταφορών (ITS) μέσω των αδειών λειτουργίας:

  • Υποχρεωτικό GPS Geofencing: Οι κοινόχρηστοι στόλοι πρέπει να ρίχνουν αυτόματα την ταχύτητα σε ρυθμό βάδισης στους πεζοδρόμους και να απενεργοποιούν πλήρως τον κινητήρα σε απαγορευμένους άξονες ταχείας κυκλοφορίας.
  • Ενσωματωμένα ηλεκτρονικά κράνη: Για να σταματήσει η αντίφαση να τιμωρείται ο χρήστης με πρόστιμο επειδή δεν φορά κράνος την ώρα που η εταιρεία νοικιάζει το πατίνι χωρίς προστατευτικό εξοπλισμό, ο νόμος πρέπει να επιβάλλει κλειδωμένο κράνος πάνω σε κάθε όχημα με ψηφιακό έλεγχο πριν την εκκίνηση.
  • Ψηφιακή τηλεματική και εταιρικά πρόστιμα: Διάθεση δεδομένων θέσης (APIs) στα συστήματα διαχείρισης κυκλοφορίας του Υπουργείου Μεταφορών ώστε να επιβάλλονται αυτόματα διοικητικά πρόστιμα στις ίδιες τις εταιρείες όταν τα οχήματά τους εγκαταλείπονται πάνω σε πεζοδρόμια και ράμπες ΑμεΑ.

Η παγίδα της απαγόρευσης μέχρι να γίνουν δέκα χιλιόμετρα δικτύου

Εξίσου προβληματική είναι η πρόταση για απαγόρευση της κυκλοφορίας των πατινιών σε κάθε δημοτικό διαμέρισμα που δεν διαθέτει δέκα συνεχόμενα χιλιόμετρα ποδηλατοδρόμων ή ζωνών 30 χιλιομέτρων.

Θεωρητικά, η σύνδεση της μικροκινητικότητας με ασφαλείς υποδομές είναι σωστή. Στην πράξη, όμως, οι δήμοι καθυστερούν επί δεκαετίες να κατασκευάσουν στοιχειώδη δίκτυα ποδηλατοδρόμων, αφήνοντας ακόμη και τις βαμμένες λεωφορειολωρίδες ανενεργές. Εάν η νόμιμη κυκλοφορία εξαρτηθεί από την κατασκευή δέκα χιλιομέτρων δικτύου, επιβραβεύεται η δημοτική απραξία: όσοι δήμοι αρνούνται να πάρουν χώρο από τα αυτοκίνητα, απαλλάσσονται αυτόματα από τα πατίνια. Αντί για απαγορεύσεις, η Βουλή οφείλει να θεσπίσει δεσμευτικά χρονοδιαγράμματα για την κατασκευή προστατευμένων ποδηλατοδρόμων και την καθιέρωση ορίου 30 χιλιομέτρων στις γειτονιές.

Η αναλογικότητα των ποινών, ο έλεγχος των εισαγωγών, η ψηφιακή διαχείριση των στόλων και οι ασφαλείς υποδομές—και όχι τα πρόστιμα των 300 ευρώ και οι καθολικές απαγορεύσεις—είναι ο τρόπος με τον οποίο οι ευρωπαϊκές πόλεις προσεγγίζουν το Vision Zero.

#Cyprus#Parliament#Electric Scooters#Micro-mobility#Legislation#Registration Plates#Road Safety#Safe System#ITS#Geofencing#Smart Helmets#Cycle Infrastructure#Vision Zero

Σχετικά με τον ITS Cyprus

Ο ITS Cyprus φέρνει κοντά δημόσιες αρχές, έρευνα και βιομηχανία για την προώθηση των Ευφυών Συστημάτων Μεταφορών στην Κύπρο, με πρωτοβουλίες όπως το Road to Zero Cyprus για την οδική ασφάλεια.

Μάθετε περισσότερα για τον ITS Cyprus →